prettige kerstdagenToekomst voor de jeneverbes

Uit ons onderzoek blijkt dat er weer toekomst is voor de jeneverbes in Drenthe. De oudere struiken zijn veelal vitaal en er komt in meerdere  natuurgebieden weer verjonging van jonge struikjes voor. Maar aandacht blijft nodig.

In 2014 bestaat het Jeneverbesgilde 10 jaar, daar zult u de komende tijd vast meer over horen!!

 

Op de bres voor de jeneverbes

Trudy Schoten 3
De jeneverbes is een wonderlijke struik. Dat blijkt uit zijn lange geschiedenis in ecologisch en folkloristisch opzicht. Niet voor niets zijn in Europa meer dan driehonderd streeknamen bekend. Zo veel eer krijgt alleen een plant of dier als die eeuwenlang van belang is geweest voor de mensheid, wat betreft het dagelijks gebruik, maar ook in de beleving.  Het karakter van de Jeneverbes is mythisch en mysterieus. Sinds november 2004 vinden her en der in Nederland structurele en incidentele acties plaats ten behoeve van het voortbestaan van de Jeneverbestruik en zijn biotoop, de droge heide.
Onderhoud en onderzoek zijn noodzakelijk gebleken om de resterende struwelen en solitaire struiken te behouden. Inventarisatie en monitorng brengen informatie voor het voetlicht die voordien onbekend was. Het oude telkens herhaalde verhaal dat kieming alleen plaats zou vinden in of aan de randen van het stuifzand is weerlegd door de vondst van inmiddels honderden struiken in weinig vergraste heide, aan de randen van de kroon van solitaire bomen en bossen. Of deze struiken oud zullen worden, zij zijn nu tot circa twintig jaar, ligt nog in de toekomst verborgen.

De inzet van vrijwilligers, de Jeneverbesbrigades,  neemt in de projecten een belangrijke plaats in. In veeel terreinen zijn zij de ogen, oren en de handen van eigenaren en beheerders. Op veel plaatsen zijn groepen vrijwilligers al jaren actief en brengen zij een schat aan waarnemingen in. Drenthe en de Veluwe gaan tot nu toe op kop, maar er zijn inimddels ook initiatieven in Salland en Noord-Brabant.

AADoor de uitgave van brochures, wandel- en fietsroutes en het boek Jeneverbes, natuur en cultuurhistorie in verhalen, gedichten en beelden, zijn oude en nieuwe kennis verspreid. Lezingen en workshops voor vrijwilligers, grondeigenaren en terreinbeheerders en het brede publiek droegen bij aan de vermeerdering en actualisering van kennis. In de persoon van Waggel Jan is vorm gegeven aan de beleving van de rijke cultuurhistorie van deze oeroude struik.

Het oorspronkelijke project heeft voortdurend vervolg en uitbreiding gekregen. Nieuw onderzoek maakt verdieping van de opgedane veldkennis mogelijk en is noodzakelijk om nieuwe vragen te beantwoorden. Dankzij de Paul Fentener van Vlissingen AD Natuurprijs en het Prins Bernard Cultuur Fonds ondersteunt het gilde vrijwilligers met materialen en bijscholing. Verder vindt er uitwisseling van kennis en ervaring plaats met het Duitse Emsland.