Het Jeneverbesgilde Drenthe

De jeneverbes vergrijst en sterft binnen tien jaar uit in Noord- en Oost-Nederland. Zo luidde de mededeling van onderzoeksbureau Alterra in 2004. De mededeling sloeg in het noorden in als een bom. Het nieuws zorgde ervoor dat er een grote thema-avond werd georganiseerd. Dit leidde er toe dat onder leiding van Jan Tuttel (natuurconsulent), Jan van Ginkel (Stichting Veldwerk Nederland) en Jan Grotenhuis (Landschapsbeheer Drente) het Jeneverbesgilde werd opgericht. 

De jeneverbes

De jeneverbes is een wonderlijke stuik. Dat blijkt uit zijn lange geschiedenis, in zowel ecologisch als folkloristisch opzicht. Niet voor niets zijn in Europa meer dan driehonderd streeknamen van de struik bekend. Het karakter van de jeneverbes is mythisch en mysterieus. De vormen lopen sterk uiteen; van een slanke zuil van zes meter hoog tot een wijdvertakte struik van minder dan drie meter hoog. 

Uniek leefgebied

Jeneverbesstruwelen vormen een uniek leefgebied voor planten en dieren die zeldzaam worden, zoals bijzondere mossen en paddenstoelen. Staartmeesjes en goudvinken broeden bij voorkeur in dichte jeneverbessen. Jeneverbessen zijn in Nederland volledig beschermd. 

Locaties

De jeneverbes komt voor op het noordelijk halfrond in koude en gematigde gebieden. In Nederland komt de jeneverbes voornamelijk nog voor in Drenthe, Overijssel en Gelderland

Onderzoek en onderhoud

Sinds 2004 doen wij onderzoek naar de jeneverbes en zijn biotoop de droge heide. Onderhoud en onderzoek zijn noodzakelijk gebleken om de resterende struwelen en solitaire struiken te behouden. Inventarisatie en monitoren brengen informatie aan het voetlicht die voordien niet bekend was. In 2012 is het Jenverbesgilde een samenwerking aangegaan met de Rijksuniversiteit Groningen. We zijn gestart met een onderzoek naar de verjonging van jeneverbes en hun overlevingskans na kieming. Daartoe wordt in de natuurgebieden gekeken naar het aantal jonge jeneverbessen. Gelukkig komen op veel plaatsen behoorlijk wat jonge jeneverbessen voor. Door ze te volgen komen we er achter of er sterfte optreedt tijdens de jonge fase. 

 

Het laatste nieuws

  • IJzel kan zorgen voor verjonging

    IJzel kan zorgen voor verjonging

    Tijdens ijzel en sneeuw hebben jeneverbesstruwelen nogal eens wat te lijden van deze natuurlijke elementen. Bij veel ijzel kunnen zijtakken zwaar worden en afknappen. Door de winter van januari 2016 is lokaal enige schade ontstaan. De afgebroken takken kunnen uiteindelijk... Lees meer»»»»
  • Natuurwerkdag 2015

    Natuurwerkdag 2015

    Op de eerste zaterdag van november wordt jaarlijks de ‘Natuurwerkdag’ georganiseerd. Landelijk doen er duizenden mensen mee om de natuur een handje te helpen. In Drenthe doet het Jeneverbesgilde jaarlijks met enkele terreinen mee, juist om de jeneverbessen vrij te stellen. Dit... Lees meer»»»»
  • Jeneverbes massageolie en badzout

    Jeneverbes massageolie en badzout

    Naast het eten van bessen wordt jeneverbesolie ook gebruikt om te masseren en in de vorm van badzout of als olie toegevoegd aan het badwater. Waggel Jan doet dit al jaren. In elk geval werkt het ontspannend op de spieren... Lees meer»»»»

Jeneverbes op de bloeiende heide
Jeneverbes op de bloeiende heide